Goede doelen

Stap voor stap, Rutte 1 voor Rutte 2 wordt ons land veramerikaniseerd. Letterlijk door de uitverkoop van ons bezit, na bedrijven als V&D en Organon zijn het dankzij Stef Blok nu onze (sociale) huurwoningen. Deze week verdwenen nog 1400 Amsterdamse huurwoningen in Amerikaanse handen. Figuurlijk door belastingverlagingen, voor bedrijven en rijken uiteraard, en door het afbreken van arbeidsrechten. Mooi voor de ondernemers, slecht voor de werknemers. Maar feitelijk ook slecht voor de ondernemers, tenminste als die hechten aan de lange termijn. En dat doen beursgenoteerde bedrijven dus bijna per definitie niet. Alles voor het snelle cashen van de aandeelhouders, wat daarnaast heel lucratief is voor de ceo’s en de financiële boys van Wall Street en de Amsterdamse Zuidas.
Stuitend is het argument van Rutte en Buma dat het allemaal in het landsbelang is en goed voor de werkgelegenheid zou zijn. In de praktijk zie je dat overgenomen bedrijven worden leeggeroofd en de banen net zo hard als het geld verdwijnen. En de paar Nederlanders die cashen bij de verkoop vertrekken meteen naar Florida om de miljoenen daar te verbrassen op een golfresort van Donald Trump.

De rijke Nederlanders die per Kabinet hun belastingafdracht zien slinken storten zich graag op goede doelen. Dat geeft hen wat aanzien en is bovendien nog aftrekbaar van de laatste belastingcentjes ook. Natuurlijk draagt dat goede doel hun eigen naam, want die moet glanzend in de markt gezet worden. En dan willen zij ook nog dat iedereen geld op hun goede doel gaat storten. De armoe in eigen land zeggen zij ermee te gaan bestrijden, armoede die door hun eigen politieke partijen is gecreëerd. Het lijkt een perfect businessmodel.
In Amerika zijn goede doelen razend populair, want de rijken betalen daar zo goed als geen belasting meer en weten van gekkigheid niet wat met al dat geld te doen. Geld dat zij plunderen met hun Ubers en big farma. De Quote 500 hier imiteert hen graag.

Oorlogseconomie als oplossing

Defensie kreeg 1,5 miljard extra van Rutte 3 en daar weten ze wel raad mee, een schimmeltje tussen de tegels van de doucheruimte en de kazerne wordt ingeruild voor een sterrenhotel. Tja, de stoere helden die moeten dienen in het hoogste geweldsspectrum kun je toch niet onder mensonterende omstandigheden onderbrengen. Vroeger zou een commandant de soldaten met een tandenborstel de hele kazerne laten schoonpoetsen. Voor vluchtelingen zou de kazerne als azc waarschijnlijk te luxe zijn.
Met hotels heeft Defensie meer ervaring. Toen onze soldaten naar Srebrenica togen hielden zij eerst een tijdje halt aan de Adriatische kust, want zij vonden de situatie ter plaatse te gevaarlijk om door te reizen. Met die gang van zaken in gedachten was het verdere verloop dat in het drama met 8373 doden eindigde niet verbazingwekkend.

Onze mariniers zitten liever op de droge Hoge Veluwe dan in de havenstad Vlissingen(!). Onze luchtmacht bestelde nog een paar extra JSF’s, terwijl iedereen nu wel weet dat die peperdure toestellen al lang en breed achterhaald zijn, log en energievretend en zoveel lawaai producerend dat de aloude F16′s fluistertoestellen lijken. En ze staan nog voor levering te roesten ook.
Hier kan een ziekenhuis failliet gaan waardoor sommige burgers meer dan het gouden uur moeten reizen alvorens een specialist te zien, onze blauwhelmen in Zuid-Soedan werden teruggehaald toen het daar langer dan dat gouden uur reizen was naar een kliniek. Soldaten zijn kennelijk kwetsbaarder en gevoeliger dan burgers.

De economie zit voor even in de lift, maar een nieuwe crisis wordt alom voorspeld. Het lijkt erop dat oorlogseconomie weer als oplossing wordt gezien. Trump weet natuurlijk dat het zijn Amerika was dat economisch gigantisch heeft geprofiteerd van de laatste wereldoorlog. Dat hij de fascist Bolsonaro als eerste feliciteerde met diens “fantastische overwinning” is een veeg teken. Voor soldaten is een oorlog te gevaarlijk, het zullen daarom burgers zijn die het slachtoffer worden.

Neoliberale zeepbel

Na 10 jaar zijn wij uit de crisis wordt verteld, maar wie is uit de crisis en waarom is die crisis voorbij. Het antwoord op de eerste vraag is simpel, degenen die nu uit de crisis zijn hebben er nooit in gezeten. Het aantal miljonairs stijgt al decennia met slechts één jaar waarin het stagneerde, 2009. En de eerste maatregel die Rutte nam om de klappen die de crisis veroorzaakte te compenseren was een douceurtje van 5,5 miljard voor degenen die twee keer modaal en meer “verdienden”. Dat waren volgens onze premier de hard werkende Nederlanders die het ergst onder de crisis hadden geleden. Elke Nederlander die minder dan twee keer modaal verdient en VVD stemt kan gelijk naar de psychiater.

De Nederlanders die niet onder Ruttes voorkeursbehandeling vallen hebben de klappen gekregen en krijgen die nog steeds. Onder Balkenende ging het trouwens net zo en Buma zit daar ook niet anders in met zijn gedroomde vlaktax.
De echte crisis moet nog komen. Omdat er een gigantisch vermogen door de Europese Centrale Bank in de economie is gepompt en de rente zo goed als nul is, is de in 2008 ontplofte zeepbel niet echt ontploft maar alleen wat groter gemaakt. Maar nu hij een flink stuk groter is zal de klap als hij komt wel wat harder zijn dan het klapje van 2008.
Wat de economie zo goed laat draaien is lucht. De lucht van de aandelenhandel. Bedrijven zwemmen in het geld, maar investeren niet in hogere lonen, innovatie of uitbreiding, zij kopen hun eigen aandelen op. Dit jaar spenderen beursfondsen daar waarschijnlijk 1000 miljard dollar aan. De beurs stijgt en de economie bloeit. Geen werknemer of belastingdienst wordt daar wijzer van. Het is gebakken lucht. Intussen zijn bedrijven op papier veel meer waard dan in werkelijkheid. De banken mogen dan een ietsje hogere buffer hanteren, de overheden en bedrijven hebben de neoliberale zeepbel een stuk groter gemaakt dan tien jaar geleden.

Tussen top en gemiddeld groeit de kloof

Een schuur vol bolides, het milieu steunen door Max Verstappen op Zandvoort te laten racen, jezelf en je familie in 2017 een onbelast dividend van 40 miljoen uitkeren en een vermogen bezitten van 1,9 miljard, welkom in de wereld van Frits van Eerd, de baas van Jumbo.
Van Eerd heeft enig historisch besef en gebruikte daarom 1 mei om een akkoord te beklinken met de ondernemingsraad van zijn supermarktketen. De vakbonden, zowel FNV als CNV, had hij zijn tent uitgegooid. Met een ondernemingsraad waarin hem welgezind personeel zit was het snel en makkelijk zaken doen. Een kortingskaart als afscheid voor gepensioneerden was voldoende om de oude mannen te paaien en het salarisplan van Van Eerd te slikken. De jongere garde wist dat dwars liggen een zekere stap richting ontslag zou betekenen en tekenden ook bij het kruisje.
De dag van de arbeid stond daarmee in het teken van verlies voor de vakbond. In het openbaar vervoer wordt nog wat gerommeld, maar de werkgevers weten ook daar dat zij al bijna vrij  spel hebben. Nederlanders zijn doorgaans niet erg strijdbaar -hier wordt van oudsher het minst gestaakt- maar het gaat nu wel heel erg slecht. Deels heeft dat ook met de vakbonden zelf te maken. Net als de PvdA hebben zij zich suf gepolderd, zodanig dat je soms niet meer wist of Jongerius voor de werkgevers of voor de werknemers opkwam. En met nieuwe voormannen met een verleden bij gezagsgetrouwe apparaten als de marechaussee weten de werkgevers dat zij alle kaarten in handen hebben.
Veelzeggend was de lerarenstaking vorig jaar, een actie van ongekende omvang, maar niet georganiseerd door de bonden. Frits van Eerd kan als een Thatcher tekeer gaan, want de bonden hebben vooral zichzelf weggepolderd, het laatste zetje kost de Brabantse miljardair geen enkele moeite.
De bazen zagen hun inkomen sinds 2010 gemiddeld met een derde toenemen. Het gemiddelde loon van hun personeel steeg met 13%. De top verdient gemiddeld 5,5 keer zoveel als het gemiddelde salaris van zijn personeel en dat verschil wordt elk jaar groter. Polman van Unilever verdient 292 keer zoveel als zijn gemiddelde personeelslid en dat wordt nog meer, want gister hebben de aandeelhouders besloten om zijn inkomen met een kwart te verhogen naar 13,7 miljoen. Maar hij is dan ook nog baas van Nederland, samen met Ben van Beurden van Shell.

En nu niet meer zeuren

Wiebes doet als minister wat Kamp niet deed, toch zijn beiden lid van de VVD. Waarom kan de VVD nu wel maatregelen nemen in Groningen?
De gaskraan gaat dicht, maar is dat zo bijzonder? Die gaskraan gaat sowieso dicht, want het gas raakt op. Het enige wat nieuw lijkt is dat de kraan dicht gaat na winning van 90% van het Groningse gas. Die laatste 10% is al moeilijker te winnen, dus is het niet zo erg om dat te laten zitten. De winning moet hoe dan ook worden afgebouwd en dat had al vele jaren eerder gemoeten. Het had dan veel geleidelijker gekund. Nu duurt het tenminste nog tot 2030 voor het gasveld op 10% na leeg is.
Het tij lijkt gekeerd na het aantreden van Rutte 3. Zou Shell als voorwaarde om met de afbouw van de gaswinning te beginnen de afschaffing van de dividendbelasting hebben geëist? Met daaraan gekoppeld een garantstelling door de overheid voor de schadeafwikkeling? Want Wiebes laat niet na om te wijzen dat het “ons” veel gaat kosten. Shell is dan wel “ons” binnenskamers in regeringskringen, maar Wiebes bedoelt hier de schatkist.
En dan mag er ook meer windenergie op de Noordzee gewonnen worden, er komen een aantal nieuwe grote windparken bij. Was dat eveneens een eis bij de onderhandelingen over de wijze van afbouw van de gaswinning? Kamp hield de bouw van een stikstoffabriek nog tegen, nu wordt daar moeiteloos de beurs voor getrokken en kan straks ons gasnet ook van importgas worden voorzien.
Een aparte rol is weggelegd voor de fabrikanten van warmtepompen. Zij mogen de vervangingsmarkt vanaf 2023 gaan bedienen. Alle gasketels moeten dan worden vervangen door installaties met zo’n warmtepomp. Die draaien trouwens op krachtstroom, en de aanpassing van jouw elektra-aansluiting doet je vastrecht al gauw met 700 euro per jaar omhoog gaan. Duurder vanwege het motto  “de vervuiler betaalt”(!).
En dan dreunt zo’n ding ook nog de buren wakker. Geen milieuwonder dus. Waarom dat nu als het alternatief in de markt zetten Wiebes en Samsom?
De Groningers hebben zogenaamd hun zin gekregen, maar zij moeten nu hun mond houden. Of hun schades nog netjes worden afgehandeld? Dat was een vraag en dat blijft het.

Het begon in Chili

Toen de socialist Allende tot president was gekozen stonden de Amerikanen meteen klaar om de “orde” te herstellen in hun achtertuin. Het was ook een uitgelezen kans om af te rekenen met de economie van Keynes. Chili moest de proeftuin worden van het economische model van Ayn Rand-aanhanger Milton Friedman.
Met steun van de Amerikaanse president Ronald Reagan en diens CIA pleegde de Chileense generaal Augusto Pinochet een coupe. Het kostte Allende en ruim 3000 landgenoten het leven. Ondernemers kregen de vrije hand en overheidsbedrijven werden geprivatiseerd. Uitgaven voor gezondheidszorg en sociaal beleid werden met tientallen procenten verlaagd, zelfs de pensioenen werden geprivatiseerd.
Reagan zag tevreden toe hoe dat wildwest-kapitalisme de rijken superrijk maakte, het model werkte. En de bevolking kwam niet in opstand. Die was bang genoeg door het harde optreden van hun dictator en achtte zich kansloos vanwege de Amerikaanse steun. Reagan voerde het model in de VS stap voor stap in. Zijn Engelse collega Thatcher was al net zo gecharmeerd van dat neoliberalisme, zij raakte zelfs sterk bevriend met Pinochet. Haar Hollandse vriend Lubbers ging even hard mee in het opzetten van een neoliberale staat. In de hele wereld kreeg het systeem voet aan de grond. De vrienden van het eerste uur, Pinochet, Reagan en Thatcher, zijn inmiddels alledrie aan Alzheimer overleden. En het is China dat het systeem het best heeft ingevoerd, namelijk compleet met dictatuur en al. Geen gedoe met democratische spelletjes.
Sybrand Buma en Mark Rutte zitten ook op die lijn, wat de uitslag van het raadgevend referendum ook zal zijn, zij zullen niet naar die raad luisteren en de uitslag naast zich neerleggen. Het economische en politieke model van Buma, Rutte, Pechtold, Wilders en Baudet is niet nieuw, het begon op 11/9 1973 in Chili.
Niet gezien, kijk dan op Uitzendinggemist naar Over de rug van de Andes van de VPRO, de aflevering van afgelopen zondag, en zie hoe de erfenis van Pinochet vandaag de dag nog van grote invloed is. Het is economisch het best presterende land van Zuid-Amerika, maar het zelfmoordcijfer is er “toren”hoog.

Shell is de baas

De lijst politici die voor hun politieke loopbaan bij Shell hebben gewerkt is zeer lang, en dan heb je ook nog flink wat politici die ná hun politieke loopbaan naar Shell gaan. Maar zij zijn allen altijd Shell mensen geweest en gebleven.
Jeroen van der Veer heeft tot zijn pensionering bij Shell gewerkt, de laatste 13 jaar als ceo. Daarnaast was hij actief bij Philips en Unilever(de voormalig werkgever van Mark Rutte). Na zijn afscheid bij Shell werd hij voorzitter van de raad van commissarissen bij ING.
Van der Veer fluisterde Zijlstra, die voor hij de Kamer inging als zzp-er voor Shell werkte, het verhaaltje over de Datsja van Poetin in. Hij liet Zijlstra echter vallen toen die ermee door de mand viel. Sneu voor Halbe, want juist hij had tijdens de Kabinetsonderhandelingen de afschaffing van de dividendbelasting ingebracht, een cadeau voor Unilever en Shell.
Het was ook Van der Veer die de NAM aanstuurde, zorgde dat de schade door de Groningse aardbevingen beperkt bleef, voor Shell. En mocht het toch wat gaan kosten, dan draait niet Shell, maar de belastingbetaler daar voor op. Zo mag de belastingbetaler indien nodig ook de kosten van het redden van zijn systeembank ING ophoesten, maar vindt Van der Veer dat ceo Hamers van ING best wat meer mag vangen dan 2 miljoen. Voor het wegbezuinigen van personeel en het afschepen van hen die wel in dienst mogen blijven met 1,25% loonsverhoging mag zo’n topman best een miljoentje extra ontvangen. Balkenende zag als lid van de raad van commissarissen van ING tevreden toe hoe zijn norm flink werd opgerekt.
Wat de Groningers vinden van de wijze waarop zij worden behandeld zal Van der Veer een worst wezen en dat gaat ook op voor het gezeur onder de bevolking over die inkomensverhoging van Hamers. Shell heeft de Nederlandse regeringen altijd in zijn macht, net zoals in o.a. Nigeria. Alleen met Poetin had het bedrijf en haar ceo Van der Veer een zware dobber. In Rusland is Poetin de baas, hier is Shell dat.
De harde hand van Poetin is ook Shell niet vreemd als je ziet hoe er in Nigeria tegen critici van de oliegigant wordt opgetreden. Dan komen de Groningers er hier nog goed vanaf.

Bonus desastreus voor bedrijven

Sheila Sitalsing besteedde gisteren in de VK aandacht aan het afschaffen van de bonussen bij T-Mobile. Al het personeel van de Nederlandse dochtermaatschappij kan naar de bonussen fluiten. Alleen de verkopers krijgen nog commissie. Maar wat wel blijft zijn de collectieve bonussen, die krijgt iedereen als het bedrijf goed presteert.
In het ons-kent-ons-wereldje is de bonus een ordinaire graai in de pot.
Uit verschillende onderzoeken is gebleken dat bonussen meestal contraproductief werken, in de praktijk is dat helemaal glashelder. Maar de jongens onder elkaar wisten het graaien in stand te houden, tot nu T-Mobile roet in hun copieuze etentje gooit. Het bedrijf is er van doordrongen dat collectieve beloning lucratiever uitpakt dan het belonen van eigenbelang. Dat laatste was mede oorzaak van de bankencrisis, er werden te grote risico’s genomen om op korte termijn fikse bonussen te cashen.
Wonderlijk dat het 10 jaar heeft moeten duren voordat een bedrijf, T-Mobile dus, wat doet aan zo’n bewezen slechte methode. De boys hebben kennelijk veel macht bij de raden van toezicht en die raden worden blijkbaar niet bevolkt door al te integere types. Google er maar doorheen en dat klopt. Veel oud-politici en gepensioneerde oud-bonusjagers die hun toezicht beperken tot de jaarlijkse borrel. Terwijl de werkvloer al decennia op de nullijn zit of achteruit kachelt en hun arbeidsrechten doorlopend worden afgebroken, graaien de managers en directie steeds meer uit de door de werkvloer gegenereerde winst. En anders schenken de ceo’s de winst wel aan de aandeelhouders. Zo verkocht Hans Weijers (D66) Organon om daarmee niet Akzo zelf, maar de aandeelhouders miljarden toe te kennen. Organon ging naar verwachting zo goed als ten onder, een paar man voor de lopende zaken resteert. Weg de hoog kwalitatieve afdeling onderzoek en ontwikkeling. Weijers mocht zich uiteraard van de aandeelhouders ook goed belonen. De bonus is goed voor de ontvanger en diens vrinden in de raad van toezicht en de aandeelhouders, maar voor een bedrijf is het desastreus.

Catharsis voor de PvdA en het FNV

Met het recordverlies van de PvdA leek er een einde te komen aan de neoliberale flirterij die onder Wim Kok was ingezet. Bos mocht op herkansing, Samsom eveneens, maar nu was de kiezer er klaar mee. En de paar de ideologie trouw gebleven partijleden ook. Terug naar de roots, weer oppakken die door Kok afgeschudde ideologische veren.
Helaas zijn een flink aantal partijleden die niet zoveel ophadden met de kleurloosheid al opgestapt. Onder Samsom vertrokken Désirée Bonis en Myrthe Hilkens en later Tanahan Kuzu en Selcuk Öztürk. De eersten vanwege onvrede met de koers van Samsom, de twee mannen vanwege het buitensluiten van hen door Samsom.
Bij de laatste verkiezingen stapte het laatste rode boegbeeld Lutz Jacobi op om in de Friese hoofdstad de partij van de ondergang te redden.
Lodewijk Asscher probeert weer de linkse kaart te spelen en dat leek hem goed af te gaan. Maar daar duikt het eerste Bos/Samsom-lijk uit de kast, Henk Moorlag. Henk is een Noordeling die altijd keurig de Haagse partijlijn volgt. Hij schopte het tot directeur van de sociale werkplaats in Assen, net in de tijd dat die werkplaatsen door Jetta Klijnsma (PvdA) om zeep werden geholpen. Zijn voorganger had om de tent draaiende te houden een dubieuze truc bedacht, het personeel via een eigen uitzendbureau inhuren. Dan kon het officiële salaris van 130% van het minimumloon flink omlaag en konden er meer mensen aan het werk blijven.
Nu, 5 jaar later, zit Moorlag net op een Kamerzetel en is de vakbond wakker geworden. Die bond wist allang van die constructie, maar had blijkbaar een reden om de zaak eind vorig jaar toch nog voor de rechter te brengen.
Het FNV moet net als de PvdA eens wat doen aan zijn interne beleid, want aan deze zaak hangt een Haags luchtje. John Kerstens stapte in 2012 van het FNV over naar de Tweede Kamer. Bij de laatste verkiezingen greep de PvdA-er net naast een Kamerzetel en daar kan hij alsnog op belanden mocht Moorlag vertrekken. Heeft Kerstens zijn oude vrinden bij de bond zover gekregen dat zij het uitzend-lijk uit de kast haalden? De klap die links door het neoliberale gesjoemel van de PvdA heeft opgelopen is niet zomaar te vergeten. De partij zal aan catharsis moeten doen, en het FNV ook.

Rutte 3 zet mes in begroting van Rutte 4/Baudet 1

In het grijze verleden toen er nog een econoom premier was wist men dat de overheid in tijden van hoogconjunctuur moest sparen voor de tijden dat het economisch weer wat minder zou gaan. In die mindere tijden kan de overheid dan juist wat meer uitgeven om de economie enigszins stabiel te houden. De premier, Joop den Uyl, die dat probeerde te doen werd door de toenmalige populist Hans Wiegel voor sinterklaas uitgemaakt. Die populist hoorde je niet toen onder paars zijn partijgenoot Zalm de belastingen verlaagde tijdens hoogconjunctuur. Vervolgens mocht Balkenende zwaar bezuinigen bij het eerste beste economische tegenwindje. Dat deed de CDA-premier trouwens met veel plezier.
Ook Rutte 1 en 2 “moesten” nog flink snijden in de overheidsuitgaven vanwege het procyclische begrotingsbeleid van Zalm c.s. Maar Rutte 3 ziet nog niet een begin van economisch herstel of de geldkraan gaat weer wagenwijd open voor het bedrijfsleven, de aandeelhouders en voor degenen die twee keer modaal en meer ontvangen.
Als al die miljarden belastingverlagingen naar aandeelhouders in GB en de USA zijn verdwenen of door de welgestelde klasse zijn uitgegeven aan luxe vliegreisjes naar verre oorden, dan komt er vanzelf weer de dip. En was er niet zo met geld gesmeten, maar gewoon netjes op de winkel gepast, dan had een volgend Kabinet de klap moeiteloos kunnen opvangen en mocht het nodig zijn de overheidsschuld wat op laten lopen om de economie draaiend te houden.
Maar nu Rutte 3 de hoogconjunctuur flink heeft opgeblazen en de overheidsschuld niet fors heeft verlaagd zal er bij een crisis navenant zwaar bezuinigd moeten worden. Voor het handhaven van de huidige zorgtaken van de overheid is dan geen geld meer en dus zal het mes verder en dieper in de verzorgingsstaat gaan. Sinterklaas bestaat, en hij heet Rutte, maar hij stuurt na zijn pakjesavond een rekening die je niet betalen kunt. Rutte en Baudet staan te trappelen om als Rutte 4 of Baudet 1 de verzorgingsstaat verder te afbreken. Omdat het “moet”, van Rutte 3.

Eerst PVV, nu FvD gehypet

Paul Kee (talkshow Pauw) refereerde aan de tijden dat elke zucht van Geert Wilders werd opgeblazen tot landelijk wereldnieuws. Nu “lopen we zo achter Thierry Baudet aan” vertelde hij op Radio 1.
Waarschijnlijk onbedoeld liet hij zien waar de journalistiek de fout ingaat. De Telegraaf gaat er prat op activistische journalistiek te bedrijven, Kee stelt nu dat de hele journalistiek zo werkt. Uit onderzoek is gebleken dat media-aandacht tot wel 2% verschuiving kan leiden in de politieke stellingname van de nieuwsconsument, per keer! Besteden Kee en zijn collega’s dagelijks een hoop aandacht aan één bepaalde politicus, dan kan die politicus zich verheugen op een flinke toename van zijn aanhang. Nu de aandacht van veel journalisten zoals Kee niet meer op Wilders maar op Baudet is gericht kun je dat in de peilingen inderdaad terugzien. Maurice de Hond zag Wilders sinds de Tweede Kamerverkiezingen van 20 zetels zakken naar 16 terwijl Baudet van 2 naar 12 ging. Baudet won ook nog zetels van Rutte, Buma en Pechtold.
Media-aandacht lijkt een doorslaggevende factor voor de winst van een politieke partij. Baudet is daarnaast meester in het bespelen van het internet, zodat hij behalve de volgers van de oude media ook al degenen die Twitter en FaceBook als nieuwsbron zien bereikt.
In Amerika is Fox de machtigste nieuwszender en op internet zijn daar de Breitbartsites de publiekstrekkers, allemaal uiterst of extreem rechts. Hier krijgen extreem rechtse politici ook op de publieke zenders alle aandacht. Bij de Amerikaanse papieren nieuwsmedia is Time in handen gekomen van de aartsconservatieve libertijnse broers Koch. Zij hebben Trump (mede) aan de macht geholpen en hebben nu dus nog meer mogelijkheden om de stemming te sturen. Trump noemt de media links, terwijl die voor het overgrote deel in handen zijn van uiterst rechts. Wilders en Baudet roepen hetzelfde terwijl de media hier ook echt niet links te noemen zijn. De grootste krant is de meest rechtse (Telegraaf), de enige linkse omroep was de VARA, maar dat is lang geleden. De laatste voorzitter was nog net geen VVD, hij zat bij D66. En die partij staat economisch net zo rechts als de VVD, het verschil zit hem slechts in het voorstel van het voltooide leven en het legaliseren van de inkoop van coffeeshops.
De media maakten Wilders groot, maar die kwam desondanks niet verder dan rond de 30 zetels in de peilingen, nu maken ze Baudet groot en die weet wellicht slimmer met de aandacht om te gaan en zal dan Wilders ver kunnen overtreffen.

Economisch goed en sociaal slecht

De standaard riedel dat het land een goede economie nodig heeft kreeg uit onverwachte hoek een tegengeluid. Barbara Baarsma, econome die politiek tussen D66 en de VVD in zit, vertelde het volk bij DWDD dat het in de VS economisch goed, maar sociaal slecht gaat. Heeft zij misschien toch Piketty gelezen?
Een bloeiende economie zegt niets over de sociale kant van een maatschappij en de VS zijn daar een duidelijk voorbeeld van. Aan de ene (economische) kant is de VS het rijkste land ter wereld, aan de andere (sociale) kant is het een derdewereldland. Toch durft Rutte een bloeiende economie als oplossing voor alle sociale problemen aan te wijzen. Zijn economische ingrepen helpen wel om de economie te laten bloeien, maar vergroten tegelijk de sociale ellende. Kijk je naar Zweden, dan is de sociale ellende daar stukken minder erg dan in de VS, en toch bloeit de economie er.
Het gaat er maar om welk economisch model je gebruikt. Zo’n model wordt vaak valselijk neergezet als een onweerlegbare waarheid, als een wetenschappelijk bewezen middel. Het model van de VVD wordt dan niet model VVD genoemd, maar “de” economie. Het is niets anders dan een politieke keuze. Subsidies aan de zwakkeren of aan Shell en Unilever, belasting voor de rijken wat hoger en voor de minder gefortuneerden wat lager of een vlaktax, iedereen eenzelfde percentage zoals Buma en Rutte dat wensen en waar D66, SGP, FvD en PVV hun steun aan zullen verlenen, het zijn verschillende economische modellen.
Met de hoogste belastingen de beste economische èn sociale resultaten halen, dat is wat Zweden doet. Amerika haalt met uiterst lage belastingdruk goede economische resultaten maar een uiterst slecht sociaal resultaat. Om over de zwakke kanten van de Amerikaanse economie vol bubbels maar te zwijgen.
Ons land is Amerika gaan volgen sinds de omarming van het neoliberalisme. Rutte doet per Kabinet meer stappen richting het Amerikaanse model. Wie kiest voor het geluk van zijn bevolking zal nooit die weg bewandelen, wie kiest voor nog meer (financieel) geluk voor de rijken ten koste van de armen en ook (deels) de middenklasse doet dat wel. Rutte is er voor 5% van de bevolking en een beetje voor 10% die iets mag meeprofiteren. De meerderheid van de kiezers stemt niettemin voor zijn beleid. Hij kan zijn slechte waar goed verkopen, geleerd in zijn tijd bij Unilever.

One issue, HET issue!

In de Volkskrant stond zaterdag een interview met Dani Rodrik, econoom en hoogleraar aan Harvard. Hij durft zijn vakgenoten stevig van repliek te dienen en dat is helaas vrij uitzonderlijk.
Hij wijst op de eendimensionale benadering die de meeste economen hanteren. Alsof economie een harde wetenschap is met één waarheid. Dat is natuurlijk onzin. Keynes had een economische theorie die leidend was tot hij onder Reagan en Thatcher bij het oud vuil werd gezet. Vanaf toen was het Milton Friedman die de waarheid in pacht zou hebben. Rodrik geeft aan dat elke economische kwestie twee kanten heeft. Daar mag hij gerust nog een paar kanten aan toevoegen, want economisch denken kent net zoveel varianten als politiek denken.
Het blind geloof in globalisering vond hij 20 jaar geleden al een waarschuwing waard, maar hij is geen linkse activist. De antikapitalisten die tegen de globalisering demonstreerden geeft hij wel gelijk. Hij blijft niettemin geloven in de zegeningen van het kapitalisme, alleen moet je dan wel wat intelligenter met het kapitalisme omgaan vindt hij.
Fraai hoe hij inconsequenties van economisch handelen toont. Zo vindt de kapitalist dat producten die in gevangenissen worden gemaakt onder bepaalde regels moeten vallen om oneerlijke concurrentie te voorkomen, maar tegelijkertijd mogen er wel producten uit dictaturen en/of lage lonen landen worden geïmporteerd waar de arbeidsomstandigheden en milieuregels ook voor valse concurrentie zorgen.
De hele economie staat en valt echter bij een wereld die wel of niet leefbaar is. Ook de mooie gedachten van Rodrik. De huidige dominante economische praktijk stort onze planeet in ijltempo richting onleefbare aarde. Schildert men de Partij voor de Dieren af als een one issue partij, het is intussen “het” issue. Zonder ingrijpende milieupolitiek zijn wij hopeloos verloren. Rutte 3 gaat het verst met milieubeleid pocht het Kabinet zelf, maar zijn beleid gaat pas op zijn vroegst in bij Rutte 4. En we zijn al te laat. Door de klimaatopwarming stoot de permafrost in de poolgebieden (net als ons veen door verlaging van de waterstand voor de boeren) enorme hoeveelheden co2 uit, de landbouw vernietigd het insectenleven en dus op den duur alle leven en onze industrieën, containerschepen en kolencentrales spuien hun gif dag en nacht onverminderd door. Laten in Den Haag de PvdA, SP, GL, PvdD en zoveel mogelijk Kamerleden van  coalitiepartijen de handen ineen slaan en samen voor hard ingrijpen gaan. Dat hoeft de burger niet direct te raken, hooguit beperkt het zijn vliegreisjes en de hoeveelheid giftige bende die uit de hele wereld hier op de markt beland. En alle dagen vlees zal als herinnering aan een decadent verleden voortbestaan. Misschien dat we dan nog iets weten te redden.

Bloeiende economie, voor wie?

De economie draait als een tierelier, maar liefst 3,3% groei! Rutte straalt en geniet van die mooie cijfers, hij durft zijn eigen rol zelfs wat bescheiden af te doen. De invloed van het Kabinetsbeleid is niet zo groot, maar het heeft wel een beetje geholpen vond hij. Dat inzicht hebben VVD-ers ook na 40 jaar nog steeds niet ten aanzien van het toenmalige Kabinetsbeleid van Joop den Uyl. Diens eenmalige Kabinet dat ook nog vroegtijdig ten einde kwam heeft van Ruttes partij altijd de schuld van alles gekregen. Wim Kok heeft het dan ook braaf helemaal anders gedaan dan Joop. Feit is echter dat de economie instortte onder het Kabinet Van Agt/Wiegel, niet onder Den Uyl, terwijl die te maken had met problemen van flinke omvang als de oliecrisis en kleinere zaken als de Lockheed-affaire van onze sjoemelprins.
Maar wat zegt ons die economische groei die zo enthousiast door het NOSJournaal wordt verteld? Nou, die groei betekent geen enorme toename van werkgelegenheid zoals dat in de media wordt gemeld. Bij bosjes gaan babyboomers met pensioen en dus komen er meer werklozen aan de slag. Dat is geen nieuw werk en, erger, de meeste intreders moeten het doen met slechtere arbeidsvoorwaarden dan hun gepensioneerde voorganger. Ook blijkt de groei van het bbp (bruto binnenlands product) niet ten goede te komen aan de werkenden, maar geheel in lijn met Piketty aan het kapitaal.
Bas Jacobs wees er nog even fijntjes op dat Rutte de afgelopen jaren structureel voor 10% achterstand heeft gezorgd met zijn afbraakbeleid, dan is die groei van 3,3% maar zeer betrekkelijk. Helaas is verdieping noch relativering present bij onze nationale omroep. Nog even het Wilhelmus bij aanvang van het NOSJournaal en Buma kan net zo tevreden zijn als Kim Jong-un.

It’s the economy, stupid!

Henk Kamp is de verantwoordelijk minister op Economische Zaken en dat is geen kinderachtig ministerie. Dankzij Maxime Verhagen is het flink uitgebreid en machtig geworden. Het gedoogkabinet Rutte 1 bracht het Ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselautoriteit onder bij Economische Zaken. Balkenende 2 had de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit al onder de hoede van Landbouw geplaatst, een zeer omstreden actie, bij Rutte 2 viel die controle dus onder Economische Zaken.
Eén en hetzelfde ministerie dat én de economische belangen behartigt én de controle erop, dat was vragen om moeilijkheden vonden tegenstanders al bij het besluit van Balkenende. Het was terechte kritiek weten we dankzij de huidige eierencrisis.
Het is nu gebleken dat al 9 maanden geleden het ministerie op de hoogte was gesteld van het gebruik in (kippen-)stallen van het verboden middel fipronil. De NVWA kwam niet in actie. In België zijn ze des duivels dat die Nederlanders dat hebben verzwegen, temeer omdat Economische Zaken juist de schuld van de affaire in de schoenen van onze zuiderburen probeert te schuiven. Voor het NOSJournaal stond de woordvoerder van EZ te stamelen dat zij niet tot actie waren overgegaan na die melding omdat er “geen enkele aanwijzing was dat het middel ook in eieren zou zitten”(!).
Een verboden middel wordt in een stal gebruikt en de NVWA zou niet kunnen bedenken dat de dieren in die stal door dat middel besmet raken en dus hun vlees en eieren ook. Zo’n achterlijke dienst kan meteen worden opgedoekt. En dit gebeurt net in het jaar dat Henk Kamp een noodzakelijke verbeteringsslag zou voltooien vanwege het al bekende slecht functioneren van de NVWA onder Landbouw. Kamp heeft dus niets gedaan, want voor Henk telt maar één ding, de economie. Controle op ons voedsel is voor hem net zo ondergeschikt als de veiligheid van de Groningers voor aardbevingen. Als hij eerlijk was zou hij tegen de Groningers en eieren etende landgenoten Clinton na moeten zeggen: “it’s the economy, stupid!”.