Een dubbeltje dat een kwartje werd

Over de doden niets dan goeds was het motto afgelopen weekend. Wim Kok is overleden en terwijl hijzelf in zijn laatste dagen met enige treurnis op zijn leven terugkeek liep het televisiescherm vol met Gerdi Verbeeten die hem de hemel in prezen.

Het moet gezegd, vergeleken bij zijn opvolgers(Balkenende en Rutte) en trouwens ook zijn voorgangers(Van Agt en Lubbers) was Kok tenminste een man die zich op het wereldtoneel wist te gedragen. Daar had hij enig aanzien, werd serieus genomen. Triest dat hij juist over de grens ook tegen zijn smet op zijn blazoen aanliep. Srebrenica, het was een drama waarvoor hij (mede) verantwoordelijk was en waarvoor hij ook op de vingers is getikt. Het leidde ook het einde van zijn politieke leven in, geen bekroning meer in het verschiet op het internationale podium. Het was een pijnlijk slot van zijn tot dan perfect gelopen carrière. Hij ging als timmermanszoon naar Nyenrode, niet echt gangbaar in die tijd. Als verklaring vertelde de jonge Kok zijn rector dat hij premier wilde worden en dat het wel zo handig was om dat via deze weg te doen. Daarna de vakbond en dan de politiek. Hetgeen vlekkeloos gebeurde. De socialistische verheffing van het volk beperkte Kok tot zichzelf.

Voor de geschiedenis zal met name zijn rol in de politieke wende, die na het vallen van de muur plaatsvond, herinnerd worden. Na zijn aantreden als premier schudde hij zijn linkse veren af om de derde weg van Blair en Schröder in te slaan en de PvdA het pad van de VVD te laten volgen. De liberalisering van de halve overheid kreeg daarmee zijn beslag. Kapot de sociale woningbouw, weg ons giroblauw, gezondheidszorg naar de markt, openbaar vervoer hetzelfde enzovoort. De bijl aan het sociale stelsel en loonmatiging, maar wel meer ruimte voor bedrijfswinsten. Hiermee liet hij zijn kiezers in de steek die vervolgens vals door Fortuyn werden omarmd en binnengehaald.

De Telegraaf en de VVD riepen doorlopend “het kwartje van Kok” in herinnering. De nooit teruggeschroefde tijdelijke accijnsverhoging die hij als minister van Financiën had ingevoerd raakte onbedoeld de kern van Koks ambitie. Hij was immers van een dubbeltje een kwartje geworden. Feitelijk nog wel wat meer, want als commissaris bij Schiphol, ING en Shell had hij zijn loopbaan goudomrand afgesloten. Srebrenica bleek het struikelblok voor zijn gedroomde afsluiting op het politieke wereldtoneel. De korzelige en minzame carrièrepoliticus met een licht opvliegend karakter werd daar wel emotioneel van.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>