Onze ontwikkelingshulp, later omgedoopt in Ontwikkelingssamenwerking en nog later in Ontwikkelingssamenwerking en Handel, was ooit een voorbeeld voor andere landen. Er rammelde wel het een en ander aan de wijze waarop de hulp werd verleend. Het omschakelen van de koloniale houding naar een dienstbare ging niet echt goed, het bevoogdende toontje bleef nog lang irritant aanwezig. Maar de verandering van die superieure houding ging gepaard met een verandering van de hulp. Niet dat de ontvanger de sturende factor werd, wat je had verwacht of gehoopt, maar er kwam een andere nieuwe partij aan tafel: de handel. En die werd bepalend. Dus werd de ontwikkelingshulp voor een flink deel uitgekeerd aan Nederlandse boeren om in Afrika bloementeelt op te zetten. Flink verdienen aan rozen en lelies en ongelimiteerd gifgebruik en tegelijk alle water van een gebied verbruiken. De autochtone boeren zagen hun vee sterven van de dorst, zelf kregen zij kanker en Parkinson vanwege de pesticiden. Heineken kreeg subsidies voor het bouwen van brouwerijen met eveneens desastreuze gevolgen voor de lokale bevolking. Het was Jan Pronk(PvdA) die het indertijd voor elkaar kreeg om de ontwikkelingshulp op de kaart te zetten met toen nog de beste intenties. ‘Wij moeten hulp geven, want anders komen ze het wel halen’ zei hij ooit. Hij heeft gelijk gekregen. We brachten steeds minder hulp en de hulp aan Hollandse boeren en Heineken zorgde er inderdaad voor dat veel brodeloos geraakte boeren een zoon naar de EU stuurden om daar wat euro’s te verdienen om de familie in leven te houden. Maar elk jaar laten veel van die zoons het leven op hun reis hiernaartoe.
Nu is de PVV-minister Reinette Klever bezig om het hele ministerie op te heffen. Zij kort vandaag de uitgaven aan ontwikkelingshulp met 1 miljard, het restant zal snel volgen onder haar bezuinigingsmes. Dan is de door Frits Bolkestein(VVD) in 1994 ingezette sloop van de ontwikkelingshulp afgerond. Bolkestein zette ook de vreemdelingenhaat op de agenda, maakte de onderbuik wakker en bepalend. Hij was de mentor van de toen nog jonge Geert Wilders, die in dezelfde tijd bevriend raakte met de Hongaarse Victor Orbán. De ambitieuze mannetjes zijn fanatiek met de ideeën van Bolkestein aan de slag gegaan. En met succes. Orbán is president van Hongarije geworden, even autocratisch als Poetin, Wilders is premier achter de schermen van ons land geworden. Bolkestein heeft 30 jaar geleden het fundament gelegd voor de afschaffing van de ontwikkelingshulp en het fundament voor de huidige vreemdelingenhaat. Het is zijn eigen leerling die zijn karwei nu afmaakt. Geboren in het jaar van de opkomst van Adolf H. en nog altijd in leven mag hij nog meemaken dat zijn leerling bezig is premier vóór de schermen te worden door met olie elk onderbuikvuurtje op te stoken om daarmee nog meer stemmen binnen te halen. Of Bolkestein er geestelijk nog toe in staat is om het te volgen is de vraag, maar je kan ook zeggen dat hij in zijn hele leven al geestelijk niet echt gezond in elkaar stak.
