Nu het antirookbeleid weer ter discussie staat wordt ook de herinnering aan de “eigen verantwoordelijkheid” campagne opgefrist. Je kunt de aanvang van de antirookverboden als een keerpunt in de geschiedenis zien. Ons tot dan redelijk vrij landje, b.v. met zijn gedoogbeleid t.a.v. soft drugs, veranderde vanaf dat moment stap voor stap in een steeds intolerantere samenleving waarin steeds minder wordt samengeleefd. Leken we eerst trots op 16 miljoen verschillende individuen, daarna werd het motto aanpassen. Aan wie? Aan de Nederlander? De Limburger of de Fries? Aan de aanhanger van Fortuyn, Verdonk en Wilders, zoveel is wel duidelijk. En als je de standpunten leest in de Telegraaf of op GeenStijl, dan wordt er niet meer gedacht, er wordt slechts ge- en veroordeeld (vrij naar Sándor Márai). Eigen verantwoordelijkheid? Die word je opgelegd, dus hoezo eigen? Het is een tegenstelling, hoe minder je mag, hoe meer dat “eigen verantwoordelijkheid” wordt geroepen. Hoe langer partijen met het woord “vrijheid” in hun naam aan de macht zijn, hoe minder vrijheid wij overhouden. “Verplicht” vrijwilligerswerk, langer “moeten” werken, minder arbeidsrechten, algeheel rookverbod enzovoort. Wat je in Duitsland doorlopend hoort is “ganz ehrlich” als iemand iets gaat vertellen. Maar als je eerlijk bent, dan hoef je dat toch niet te benadrukken, dat wekt juist (meestal terecht) wantrouwen. Het past dan ook heel goed bij “ich habe es nicht gewüsst”.
Natuurlijk heeft elk mens zijn eigen verantwoordelijkheid en wat het roken betreft, ja dat zal mogelijk schadelijk zijn voor je gezondheid, maar er is veel meer dat schadelijk is voor je gezondheid, van leven alleen al ga je dood. En ga je eerder door mogelijk ongezond gedrag, wel dát is je eigen verantwoordelijkheid. Het kostenargument is omstreden, want je spaart met je vroege dood ook nogal wat uit voor de pensioenpotten en de zorgkosten. Door dit algehele rookverbod in de Horeca pak je een paar kleine café’s, intussen verhoog je de maximum snelheid op de wegen waardoor massa’s mensen aan extra vervuiling worden blootgesteld, begrijpelijk beleid? Zo ondermijnen ze het laatste vertrouwen in hun politiek, erger, “de” politiek.
