Waar staat dat voor, 4 mei? Voor 4 mei 1945, de laatste dag van de Tweede Wereldoorlog in ons land. En dan herdenken we de gevallenen, degenen die in de strijd tegen de Duitsers gevallen waren in eerste instantie. De omgekomen Joodse Nederlanders en zigeuners en de omgekomen homofiele Nederlanders hoorden daar niet bij. Die vielen in de categorie “collateral dammage”. Bovendien waren de meeste Nederlanders niet zo erg begaan met hun lot. Dat veranderde pas met de door rechts zo verfoeide generatie die in de jaren zestig volwassen werd. En in ons heden vinden sommigen het tijd om het zwartwit-denken af te schaffen, niet alleen wordt door hen het verleden grijs gevonden, ook het heden moet eraan geloven. Het wordt verzoening genoemd. Horst Tappert (Derrick) is amper een week van de Nederlandse én Duitse televisie gehaald vanwege zijn verzwegen Totenkopf-ss verleden of ze willen hem alweer eren in Vorden.
De herdenking in Vorden gaat echter niet door vanwege de aankondiging van de oudverzetstrijders van de AFVN om bij de herdenking een stil protest te houden. Ook zouden er communisten uit Duitsland komen. Het waren immers communisten die door Hitler als eersten in concentratiekampen waren gezet, die vinden het herdenken van wehrmachtlui ook niet zo gepast. Dan wijzen velen meteen naar de wrede dictatuur van Stalin, maar de eerste slachtoffers van Stalin waren nu juist de communisten van het eerste uur, en toen was de psychopaat Stalin nog nergens te bekennen. Overigens konden Hitler en Stalin het aanvankelijk zeer goed met elkaar vinden.
Niet iedere Duitser was een nazi of ging braaf bij de wehrmacht, niet iedere Duitser heeft bij de verkiezingen in 1933 op Hitlers NSDAP gestemd. Hij had niet eens de meerderheid, daaraan werd hij geholpen door steun van o.a. de katholieke Zentrumpartei. Niet zo gek, Hitler was zelf katholiek opgevoed. Vorden zou zich daarom meer zorgen kunnen maken over katholieke bezoekers bij de herdenking dan over die twintig Duitse communisten.
Joop Wolff (Nederlands communist 1927-2007) heeft het mooi gezegd: “je moet in kleur denken, maar op tijd zwartwit”. En daar is niks grijs aan.
