Onze boeren moeten wel op grote schaal werken, anders komen wij in de problemen door voedseltekort. Is dat wel zo?
Soms komt het antwoord uit onverwachte hoek. Ian Scoones schreef in 2010 “Zimbabwe’s Land Reform” en Joe Hanlon onlangs “Zimbabwe Takes Back its Land”. Wim Bossema schreef een heldere recensie van beide boeken in de Volkskrant van 15 juni j.l. Scoones en Hanlon zijn beiden wetenschappers en zij hebben gekeken hoe de 13 jaar geleden door Mugabe ingezette landhervormingen hebben uitgepakt.
Terwijl in het begin van die hervormingen de kranten bol stonden van de verslagen over de wreedheden die daarbij plaatsvonden, horen we de laatste jaren niets meer over Zimbabwe. Enig nieuwsfeitje was het warme welkom dat Mugabe kreeg bij de installatie van de nieuwe paus.
Ian Smith, de laatste witte dictator van wat toen nog Rhodesië heette, was wat wreedheid betreft wellicht een voorbeeld voor Mugabe.
Maar wat blijkt? Bijna iedereen ging er vanuit dat met het verdrijven van de blanke boeren het land voorgoed zijn status van “graanschuur van Afrika” zou kwijtraken. Maar nu, 13 jaar na aanvang van de landhervormingen is de landbouw terug op het niveau van de jaren negentig. Werd dat niveau toen bereikt door 6000 blanke boeren, nu doen 245.000 Zimbabwaanse kleine boeren dat. Reden er toen 6000 Mercedessen en Porsches rond, nu rijden er 245.000 fietsen rond. Was het toen monocultuur wat de klok sloeg, met gif en (te) veel watergebruik, nu wordt er veel diverser en met bij de streek passende gewassen geteeld. De lokale markten floreren, het hele land profiteert en niet alleen die 6000 rijke boeren van 13 jaar geleden. Natuurlijk doet de politieke elite, Mugabe voorop, aan zelfverrijking. Dat gebeurt helaas vaker, maar daar gaat het mij nu niet om.
Met dit voorbeeld uit de praktijk wordt bewezen dat je ook met kleinschalige landbouw flink kunt oogsten, het is bovendien beter voor de gemeenschap en het milieu. De grootschaligheid is lucratief voor slechts enkelen en doet een zware aanslag op het milieu.
Het is een keuze, geen noodzaak!
